• محله عیدگاه،بازار عزیزالله اف،محله های قدیمی شهر مشهد،بافت تاریخی شهر مشهد

تاریخی>محله های تاریخی>محله عیدگاه

محله تاریخی عیدگاه:

وجه تسمیه این محله شاید به دلیل برگزاری مراسم عید در مصلی پائین خیابان و شرق محله عیدگاه باشد 

در منتخب التواریخ امده است که چون ازبکها در قتل عام مشهد (997 ه.ق)ساکنان این محله را نکشتند مردم این محله به شکرانه این موهبت در انجا جشن گرفتند و ان زمین را عیدگاه نامیدند اما با توجه به ذکر نام عیدگاه در یک قرن پیش از این حادثه این موضوع نمیتواند صحت داشته باشد(منبع:در جستجوی هویت شهری،”علیرضا رضوانی”)

اراضی عیدگاه در بیرون دروازه عیدگاه محل بهار گاه لشکر ها بوده و این اراضی ضمنا عیدگاه مردم شهر مشهد هم بوده است (منبع:در جستجوی هویت شهری،”علیرضا رضوانی”) 

تاریخچه محله جدیدها از محلات کوچکتر محله عیدگاه:

در گذشته در بخشی از محله عیدگاه یهودیان شهر مشهد ساکن بودند این یهودیان توسط نادر شاه به این شهر کوچانده شده بودند تا از توانایی های اقتصادی انها استفاده شود (منبع:جواد نوائیان رودسری،”مقاله عیدگاه قدیمی ترین محله اقلیت نشین شهر مشهد” ) بر اثر حادثه ای که در شهر اتفاق می افتد از یهودیان خواسته میشود که مسلمان شوند این اقلیت دینی هم به اجبار در ظاهر مسلمان میشوند و انها را “جدید السلام “می خوانند در نتیجه قسمتی از محله عیدگاه که یهودیان در ان ساکن بودند به محله جدید ها تغییر نام میدهد (منبع:علیرضا رضوانی،”در جستجوی هویت شهری”) البته در گذشته یهودیان را جهود می خواندند و محله ای که این اقلیت دینی در ان ساکن بودند را نیز محله جهود ها می گفتند

تاریخچه محله سر حوضان از محلات کوچکتر محله عیدگاه:

از زیر محلات دیگر محله عیدگاه محله سرحوضان میباشد چون این محله با کمبود اب مواجه بوده است یکی از تجار ترک تبار ساکن در شهر مشهد بنام “یلداش بیگ” در محله باغ حسن خان شاملو واقع در محله بزرگتر عیدگاه حوض یا اب انباری احداث میکند و به همین دلیل محله یاد شده به محله سر حوضان شهرت می یابد (منبع:علیرضا رضوانی،”در جستجوی هویت شهری”)

محله عیدگاه یکی از محلات قدیمی و بزرگ جنوب شهر مشهد میباشد که در اطراف کوچه عیدگاه از کنار باروی قدیمی شهر شروع و تا حرم ادامه داشته است محله های سرحوضان و جدید ها از محلات کوچکتر این محله بزرگ بودند این محله:

  • از شمال به حرم و محله سرشور مجاور بوده است
  • از غرب به محله کوچکتر سرحوضان و مزارع و باغات
  • از شرق به محله کوچکتر جدیدها و پائین خیابان مجاور بوده است
  • از جنوب به مزارع و باغات و محله چهنو مجاور بوده است
  • جدیدها
  • سرحوضان
  • سجده گاه
  • گودحسام الدین
  • کوچه کربلا
  • سر تپه خاک

از کوچه های قدیمی این محله میتوان به کوچه های زیر اشاره کرد:

  • عیدگاه
  • زنجیر
  • بهادر خان
  • حوض شیر
  • صابون پزها
  • جدیدها
  • راسته عباس قلی خان
  • دربند علیخان
  • راسته عیدگاه
  • سیروس
  • باغ حسن خان
  • شمس
  • سرای عزیز الله اف با قدمتی از دوره پهلوی اول
  • کوچه عباس قلی خان
  • اب انبار حوض برجی در کوچه کربلا 
  • بازار رضا از مراکز خرید قدیمی و مهم
  • خانه های تاریخی
  • حمام تاریخی

محله عیدگاه محله پیشه وران شهر مشهد بوده است و ساکنان عیدگاه در دوره قاجار از شالبافی،طبابت،کتابت،صرافی،چادربافی،چرخ تابی،زرگری،قفل سازی،حجاری،مسگری درامد داشتنددرحال حاضر بیشتر کسبه این منطقه را پارچه فروش ها،لباس فروش ها و مغازه های فروش کالاهای سوغات مانند مهر،تسبیح و عطر….. را شامل میباشند

برخی سران مشروطه در این محله اقامت داشتند

منبابع:

مجتبی لطفی،”عکاس و پژوهشگر”

علیرضا رضوانی،”در جستجوی هویت شهری”

نقشه گوگل محله عیدگاه

لطفا دیدگاهتان را با ما درمیان بگذارید