• رودخانه طرق

    رودخانه طرق،رودخانه فصلی،از تفرجگاه های مشهد،جاهای دیدنی مشهد

گردشگری طبیعی>رودخانه ها>رودخانه طرق

 رودخانه طرق:

 torogh River

  • این رودخانه از امیختن دو رودخانه کم عرض و کوهستانی بنام های رودخانه سربرج و رودخانه مغان (نام محلی این دو رودخانه کال سربرج و کال سوزو است) در حوالی روستای کرتیان تشکیل شده است
  • طول رودخانه از ارتفاعات تا ریزشگاه 32 کیلومتر میباشد
  • شیب متوسط 3/4% مسیر کلی شمال خاوری

رودخانه طرق در تابستان تا فصل هفت که معمولا باغات از ریزابه های ان برای ابیاری باغات استفاده میکنند کم اب و در قسمتهایی خشک میگردد

میانگین ابدهی سالانه 20 میلیون متر مکعب در ایستگاه کرتیان میباشد

  • سرچشمه این رودخانه رشته کوه بینالود در 32 کیلومتری باختری مشهد میباشد ارتفاع سرچشمه 2600 متر است
  • اب شدن تدریحی برف در کوهستان ها در فصلهای بهار و تابستان و بیرون امدن از دل زمین در سرچشمه ها ازمنابع اصلی اب رودخانه میباشند

این رودخانه از امیختن و بهم پیوستن دو رودخانه اصلی سربرج (کال سربرج) و رودخانه مغان (کال سوزو) تشکیل شده است ولی جریانات فرعی نیز به این دو رودخانه می پیوندند

  • پس از ابیاری باغات اطراف در نهایت به بند(سد) طرق میریزد
  • ارتفاع ریزشگاه 900 متر
  • اب اضافی پس از سد طرق و بند انحرافی طرق در انتها به کشف رود می پیوندد

این رودخانه از شاخه های فرعی که هر کدام نام خود را دارد تشکیل شده است ولی چون در انتها و پس از بهم پیوستن به سد طرق میریزد بنام رودخانه طرق شناخته شده است

طرق به معنی راه ها،جاده ها میباشد 

  • بنا بر متون تاریخی ناحیه طرق منزلگاهی مهم بوده است. این منزلگاه در گذشته در مسیر شاهراه تاریخی ابریشم قرار داشته است
  • مسافرانی که از شهر های مرکزی و جنوبی ایران به مقصد شهر مشهد می امدند و یا بالعکس در این منزلگاه توقف داشتند
  • منزلگاه طرق برای کاروان هایی که به قصد مشهد می امدند اخرین منزل قبل از ورود به شهر مشهد بوده است

این رودخانه در حوضه صحرای قره قوم ، درجنوب غربی شهر مشهد و در حوضه شهرستان بینالود واقع شده است

ادرس :

این رودخانه از خط راس که رشته کوه بینالود میباشد شروع میشود و با عبور از روستاهای مغان ،خانرود،اردمه و همچنین روستاهای مجد،تجر،سربرج و پس از عبور از روستای کرتیان به سد طرق میریزد

برای رفتن به کنار رودخانه : میدان گاراژدارها(میدان کوشش)،بلوار صبا،خیابان خلج،خلج 39(انتهای سیدی)،جاده خلج به سمت روستاهای دهستان اردمه (از کیلومتر 12 تا کیلومتر 32 خلج 39 جاده در کنار رودخانه واقع شده است)

این رودخانه در نقطه ای که به روستای کرتیان میرسد دارای مختصات جغرافیایی زیر است :

36°10’22.0″N 59°30’50.4″E

36    درجه و 10 دقیقه و 22.0 ثانیه عرض شمالی و 59 درجه و 30 دقیقه و 50.4 ثانیه طول شرقی نسبت به مبدا گرینویچ میباشد

کوهستانی، در خط القعر دره

معتدل،سردسیر

در تقسیمات قدیم وزارت کشور این رودخانه در دهستان اردمه، بخش طرقبه شهرستان مشهد واقع بود ولی پس از جدا شدن طرقبه،شاندیز از شهرستان مشهد و تشکیل شهرستان مستقل بینالود این رودخانه در حوضه شهرستان بینالود واقع است و روستاهای مهمی که از سرچشمه تا ریزشگاه نزدیک این رودخانه میباشند عبارتند از:روستاهای مغان،خانرود(اسلامرود)،اردمه،مجد،تجر،سربرج و کرتیان

روستاهای اطراف رودخانه فارس زبان میباشند و چون اکثر روستاییان ساکن این روستاها در شهر مشهد هم سکونت دارند لهجه انها مشهدی است

اقتصاد روستاهای اطراف این رودخانه بر مبنای کشاورزی،دامداری،باغداری میباشد

محصولات این منطقه مانند جاهای دیگر در شهرستان بینالود شامل:

  • محصولات زراعی که اغلب گندم میباشد
  • محصولات باغی (درختان میوه با محصولات سیب،گلابی،البالو،گیلاس،توت،گردو،بادام،الو،زردالو  که هم به صورت تازه و هم بصورت خشک شده و یا دیگر فراورده هایی که از میوه درختان گرفته میشود مانند سرکه سیب مورد استفاده قرار میگیرند)میباشد
  • درختان غیر از درختان میوه مانند چنار و سپیدار و……برای استفاده از چوب انها
  • گیاهان جمع اوری شده از کوه های اطراف و همچنین کنار رودخانه مانند پونه،استاقدوس و…..(برای مصارف خانگی)
  • گوسفند در حوزه دامپروری
  • در حوزه زنبورداری عسل

انگیزه سفر و محور های گردش در این منطقه :

  • بهره مندی از منابع طبیعی و جاذبه های طبیعت(درخت های کهنسال،انواع پوشش گیاهی و گل های وحشی)
  • لذت بردن از چشم انداز ها (دامنه های بینالود،چشمه سارها،دره های با صفا،حیات وحش منطقه)
  • مشاهده سبک زندگی افراد بومی
  • دیدار از جاذبه های فرهنگی و تاریخی
  • ماجراجویانه (غار نوردی،کوهنوردی،دره نوردی،صخره نوردی و…)

کوه های خلج،هفت حوض،غار مغان،دره اجنه

از تفرجگاه هایی است که به علت نزدیک بودن به شهر مشهد برای گروه های زیر مناسب میباشد:

خانواده ها،جوانان،گروه های طبیعت گردی یک روزه (غارنوردان،کوهنوردان،صخره نوردان و….)،گروه های دانشجویی

  • جاده اسفالت میباشد
  • حمل و نقل عمومی تا هفت حوض وجود دارد
  • امکانات اقامتی در روستای مغان وجود دارد
  • امکانات پذیرایی مانند غذاخوری ها،کافه در مسیر وجود دارد
  • امکانات و خدمات بهداشتی وجود دارد
  • مغازه سوپرمارکت وجود دارد

منابع:

مجتبی لطفی،”عکاس و پژوهشگر”

مهندس عباس جعفری،”گیتا شناسی ایران”

لغت نامه دهخدا