گردشگری تاریخی>کاروانسراها>رباط خاکستری

رباط خاکستری

معنی رباط:

در قرون اولیه اسلامی رباط مکانی برای لشکریان به منظور تامین امنیت در شهر های مرزی بوده است اما بتدریج واژه رباط با واژه کاروانسرا مفهوم واحدی به خود گرفتند و هر جا سخن از رباط بکار گرفته شد مفهوم کاروانسرایی ان مد نظر بوده است 1

رباط خاکستری:

رباط خاکستری در مجاورت روستایی به همین نام واقع شده است

این رباط سر پوشیده در زمره رباط های زمستانی متعلق به قرن ششم هجری میباشد و احتمالا در دوره های بعدی مرمت شده است

رباط خاکستری در گذشته محل بیتوته مسافران و کاروانیان در مسیر شاهراه هرات،توس،نیشابور و مسافرانی که مقصد انها شهر های جنوبی ایران بوده است

ساختار معماری رباط:

  • این رباط از مصالح سنگ و اجر با ملات ساروج ساخته شده است (تا ارتفاع 2.20 از سنگ لاشه و مابقی اجر ساخته شده است)
  • رباط مزبور شامل سه فضای سرپوشیده است
  • در ضلع جنوبی بنا یک فضای حیاط مانند و دو تا درب ورودی وجود دارد که هر کدام از این درب ها به فضایی از رباط باز میشوند
  • فضای سرپوشیده بزرگتر دارای تالاری میباشد که در پیرامون این تالار عقب رفتگی و غرفه هایی با طاق جناغی برای اتراق مسافران تعبیه شده است
  • در کنار درب ورودی که به این تالار منتهی میشود در دو طرف دو تا فضای کوچک انباری مانند نیز قرار دارد
  • تالار دارای ده گنبد در سقف میباشد که هر گنبد روی چهار ستون استوار شده است و فضایی که بین این ستون ها در زیر هر گنبد قرار دارد حدود نه متر مربع میباشد
  • عرض ستون ها تقریبا 1.5 متر میباشد
  • فضای کوچکتر این رباط دارای سه گنبد میباشد درون این فضا یک سکوی شاه نشین،یک فضای پخت و پز و یک فضای عقب رفتگی کوچک برای استراحت مسافران قرار دارد
  • تالار رباط و فضای کوچکتر از طریق یک درب کوچک که در داخل رباط تعبیه شده است ارتباط دارند

با توجه به صحبت های افرادی که در بازسازی بنا نقش داشتند تغییراتی جزئی در هنگام بازسازی در این رباط انجام شده است افزودن درب از این تغییرات میباشد

این رباط با کمک مالی هیئت مذهبی روستا بازسازی شده است و در اختیار هیت مذهبی روستا میباشد

از این رباط به عنوان استراحتگاه زائران پیاده درزمانی هایی که این زائران به شهر مشهد می ایند استفاده می شود و در باقی ایام سال درب ان بسته است

ادرس:

هفده کیلومتری شهر مشهد در جاده قدیم مشهد به نیشابور

منابع:

مجتبی لطفی،”عکاس و پژوهشگر”

بلال شانواز-راضیه خاقانی،”کاروانسراهای ایران زمین”